İran Nükleer Programı: Uzlaşmada Bir İleri Adım Daha

12 Ocak 2014

Bundan yaklaşık iki yıl önce İran hakkında şunları yazmıştım:

İran Yönetiminin dünya kamuoyuna dönük söylemi ne olursa olsun, nihai amacının nükleer silah imali olduğunu, en azından bu açıdan opsiyonlarını açık tutmak istediğini düşünmeye daha yatkınım. Zaten nükleer kulübe girmek demek, binlerce nükleer başlık üretip, bunları füzelere yerleştirip konuşlandırmak da değildir. Başarılı bir nükleer deneme yapıp bu yeteneğe sahip olduğunu kanıtlamak uzunca bir süre için yeterlidir. Okumaya devam et

Türkiye-AB İlişkileri: Yerinde Saymak mı, Geriye Kaymak mı?

8 Ocak 2014

Son yıllarda, ekonomik performansı, bazı tehlike sinyallerine rağmen, birçok AB ekonomisinden daha iyi düzeyde seyreden Türkiye’de, bunun da verdiği güvenle, “AB karşıtı retorik” olarak nitelendirilebilecek bir söylem başladı. Dersler verildi. Orta Doğu ve Suriye’nin dış politikanın odağı haline gelmesiyle AB süreci  gündemden çıktı. Daha sonra dış politikada sonu gelmeyen yanlışların bir gündem değişikliğini dayatması üzerine tekrar eski defterlere dönüldü. Bu bağlamda, yeni bir müzakere faslının açılması ve  “vize müjdesi” ile AB sürecinde bir canlanma olduğu izlenimi yaratılmak istendi. Maalesef, bu iki gelişme de göz boyamadan ibarettir. Okumaya devam et

Türkiye’nin Güvenlik Sorunları

(Bu yazı dostum ve meslektaşım Emekli Büyükelçi Yusuf Buluç’la ortaklaşa kaleme alınmıştır.)

5 Ocak 2014

Türkiye’nin güvenlik sorunları daima yoğun ve çok boyutlu olmuştur. Soğuk savaş döneminde Türkiye NATO’nun güney kanadında önemli sorumluluklar üstlenmişti. Buna karşın İttifakın güvenlik desteğini sağlamış ve Batı’nın en güçlü siyasi/diplomatik kurumunda eşit haklara sahip bir üye olarak sesini duyurma olanağına kavuşmuştu.

Soğuk savaşın sona ermesiyle birlikte Türkiye kendisini üç çatışma alanının ortasında buldu. Eski Yugoslavya’nın dağılma süreci bizi on yıldan uzun bir süre meşgul etti. Balkanlar Türkiye’nin Avrupa’ya açılan kapısı olduğu için ticaret, ulaşım ve haberleşme aksadı. Binlerce göçmen ülkemize geldi. Kafkasya’daki sorunlar, özellikle Azeri-Ermeni ihtilafı benzer sorunlar yarattı. Nihayet, Irak’ın 1990’da Kuveyt’i işgali ile başlayan Irak sorunu Türkiye’nin güvenliği, ticareti, petrol alımları ve yatırımları bakımından elan devam eden sıkıntılara Okumaya devam et

Mısır’ın Kutuplaşma Kısır Döngüsü

2 Ocak 2014

Rejim aleyhtarı gösterilerin doruğa çıkması üzerine Başkan Mübarek Şubat 2011’de iktidarı bıraktı. Daha sonra tutuklandı ve yargıya sevk edildi. Aralık 2011-Ocak 2012 döneminde düzenlenen seçimler İslamcı partilerin zaferiyle sonuçlandı. En çok oy alan, % 47 ile Müslüman Kardeşlerin Hürriyet ve Adalet Partisi oldu. İkinci sırada ise  % 25’le selefi Nur Partisi bulunmaktaydı. Okumaya devam et

Türkiye’nin Komşularıyla İlişkileri

26 Aralık 2013

Dışişleri Bakanlığının resmi internet sitesinde, Irak’la ilişkiler bahsinde şöyle denilmekte:

“… 2008 yılında Irak’la Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi’ni (YDSK) tesis etmemiz, 2009 yılında güvenlikten enerjiye, eğitimden ulaştırmaya, bayındırlıktan sağlığa 48 mutabakat muhtırasını imzalamamız, Musul ve Basra’ya ilaveten 2010 yılında Erbil’de de Başkonsolosluk açmamız, Irak’la ve Irak halkının tüm kesimleriyle ilişkilerimizin her alanda süratle geliştiğinin göstergeleridir. Bu adımlarla, iki ülke arasında başta siyasi ve ekonomik konular, güvenlik ve askeri işbirliği ile kültürel konular olmak üzere tüm alanlardaki ilişkilerin geliştirilerek, Irak ve Türkiye arasında uzun vadeli bir stratejik ortaklık kurulması hedeflenmektedir…” Okumaya devam et

“Uluslararası Toplum” ve Suriye İç Savaşı

23 Aralık 2013

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK), Suriye iç savaşı karşısında aldığı, daha doğrusu bir türlü alamadığı veya almakta zorlandığı tutum nedeniyle hayli eleştiri aldı. BM Yasasının 24. maddesinde şöyle denilmekte:

“Birleşmiş Milletlerin üyeleri, Örgütün hızlı ve etkili hareket etmesini sağlamak için uluslararası barış ve güvenliğin korunmasında başlıca sorumluluğu Güvenlik Konseyi’ne bırakırlar ve bu sorumluluk gereğince görevlerini yerine getirirken Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) kendi adlarına hareket ettiğini kabul ederler.” Okumaya devam et

Kutuplaşma: Orta Doğu’nun Temel Sorunu

18 Aralık 2013

Fizik biliminin tartışmasız bir kuralı, siyasi/sosyal düzenin bir türlü bastırılamayan  bir gerçeğinin tehdidi altında. Fizikte karşı kutuplar birbirini çekerken, siyasi/sosyal düzenin kutupları birbirlerini, yok etme noktasına varacak bir güçle itiyorlar. Soğuk savaşın kapitalist ve komünist kutuplaşması artık geride kaldı ama Orta Doğu’da bunun yerini, ırkçılığın, mezhepçiliğin, kültür ve milliyet çatışmalarının egemen olduğu çok yönlü ve çok daha karmaşık bir başka kutuplaşma almış görünüyor. Bugünün kutuplarının birbirini yok etmekte sergiledikleri şiddet neredeyse soğuk savaş kutuplaşmasında hayatını kaybedenleri unutturacak düzeyde. Kutuplaşma, bugün Orta Doğu’nun bir numaralı sorunudur. Okumaya devam et

Dış Politikamızda “Reset”

16 Aralık 2013

Son zamanlarda dış politikamızda bir “reset”e gidildiği konuşulmaya başlandı. “Reset” İngilizce bir sözcük ama Türkçede tam karşılığını bulmak biraz zor. Konuya değinenlerin İngilizce bir kelimeyi kullanmalarının gerekçesi de bu olsa gerek. “Reset” uluslararası ilişkiler irdelenirken zaman zaman kullanılıyor. Ancak bunu yaygınlaştıran, belki de Başkan Obama’nın 2009 yılı Temmuz ayında Moskova’ya yaptığı ziyaret öncesinde ABD-Rusya ilişkilerinde bir “reset” arzusunu dile getirmiş olması. Okumaya devam et